KAKIM (Mustela erminea)

4/9/2009 · Kategori: HAYVANLAR ALEMİ

KAKIM (Mustela erminea)

 

Avrupa'da olduğu kadar Amerika ve Asya'da da yaygın bir biçimde yaşayan bu kemirgenin boyu kokarcadan biraz uzundur. Kuyruğu ile birlikte 40 cm. gelen kakımın kürkü kış aylarında beyaz bir renk alır ve sadece kuyruğu siyah kalır. Genellikle insanların yerleşim alanlarının yakınlarında dolaşan   -kakımlar, fare, böcek ve küçük kuşlarla beslenirler. Dişi, nisan ya da mayıs ayında, her keresinde 3-7 yavru dünyaya getirir. Yavruların doğumda kör olan gözleri 40. günün sonunda açılır. Dişi kakım yavrularını 2 ay boyunca sütüyle emzirir daha sonra terk eder. Kürkü çok değerli olduğu için kontrolsüz bir biçimde avlanmaktadır.

 Sansargiller (Mustelidae) familyası­nın bir türü olan kakım (Mustela erminea), kuzey yarıkürenin ormanlık ve çalılık kesim­lerinde yaşar. Yakın akrabalarından gelincik­ler kadar yırtıcı olan bu küçük memeli hayvan genellikle kuşları ve küçük kemiricileri yer. Ama kendi ağırlığını 15-20 kat aşan bir tavşanı bile keskin dişleriyle boğazlayıp öldürebilir. En iri kakımların uzunluğu kuyruklarıyla birlikte 40 santimetre­yi biraz aşar. Ağırlıkları ise 300 gramı geç­mez. Dişiler erkeklerden, kuzeyde yaşayanlar güneydekilerden daha küçüktür. Yazın post­larının üst bölümleri kahverengi, alt bölümle­ri açık renktir. Soğuk bölgelerde yaşayanların postu kış gelince beyaza döner. Yalnız kuy­ruklarının ucu her mevsim siyahtır. Postun rengi, eski tüylerin dökülüp yenilerinin çıktığı güz ve bahar aylarında değişir. Beyaz renkli kış postlarından elde edilen kürkler çok de­ğerlidir ve gelinciklerinki gibi "ermin" adıyla tanınır.
Kakımlar yaz aylarında çiftleşir. Dişiler ertesi yılın baharında 3-13 yavru doğurur. Yavruların gözleri doğumu izleyen yaklaşık bir ay boyunca kapalı kalır. Anne ve baba uzunca bir süre yavrularını besler, koruyup kollar. Bir kakım 7-8 yaşına geldiğinde artık yaşlanmış demektir.
Kakımlar Türkiye'nin İç ve Doğu Anadolu bölgeleri ile Karadeniz Bölgesi'nde bulunur. Eski kaynaklarda kakım yerine kullanılan Farsça kökenli "as" adı, günümüzde artık kullanılmaz olmuştur.

Korunma durumu: Asgari endişe (LR/lc)
Binominal adı: Mustela erminea

Bilimsel Sınıflandırma

• Alem: Animalia (Hayvanlar)
  • Şube: Chordata (Kordalılar)
    • Sınıf: Mammalia (Memeliler)
      • Takım: Carnivora (Etçiller)
        • Alt takım: Caniformia (Köpeğimsiler)
          • Familya: Mustelidae (Sansargiller)
            • Alt familya: Mustelinae (Asıl sansarlar)
              • Cins: Mustela
                • Tür: M. erminea, Linnaeus, 1758

Kakım (Mustela erminea), sansargiller (Mustelidae) familyasından bir gelincik türüdür. Kış aylarında bembeyaz renge giren postu yüzünden kürk endüstrisi için mühim bir rol oynamaktadır.

Özellikleri
Kakım uzun vücudu, kısa bacakları ve kısa kuyruğu ile tipik bir sansargil'dir. Yaz mevsimindeki dış görünüşü çoğu gelincikler için tipik olanıdır, üst kısmı kahverengi ve alt kısmı beyazdır. Kış mevsiminde tamamen beyaz bir renge kavuşur, sadece kuyruğunun ucu siyah kalır. Kuyruğunun siyah kalmasının sayesinde kış aylarında neredeyse aynı görünüme sahip olan bayağı gelincikden ayırt edilebilir. Ancak yayılım gösterdikleri coğrafyanın tümünde mevsimle birlikte renk değiştirmezler; daha sıcak bölgelerde hiç beyazlaşmadan yaz postu ile kalırlar ve daha soğuk olan kuzey bölgelerinde hep beyaz renk olan kış postları ile görülürler.
Uzunlukları 17-33 cm (+ 4-12 cm kuyruk) ve ağırlıkları 40-360 gram arası değişir. Erkekler daima dişilerden biraz daha büyük olurlar.

Yayılımı ve Yaşam Alanı
Kakım kuzey yarıkürenin ılıman ve subarktik kısımlarında yaygındır. Avrasya'nın yanında Kuzey Amerika da, Grönland'da ve Japonya'da da bulunur. İnsanların yardımı ile Avustralya ve Yeni Zelanda'ya da ulaşmıştır ve burada çevresel sorun haline gelmiştir.
Farklı yaşam alanlarında görülebilinir: kırlar, tarlalar, su kenarları ve bazen de insanların yerleşim yerlerinin yakınında yaşamayı tercih ederler. 3400 metre yükseklikte yaşayanlarıda görülmüştür. Büyük ormanlara yerleşmezler.

Yaşam Şekli

Kakımların kış mevsiminde beyaz bir postu olur.

Kakımlar hem gece hem gündüz faal olabilirler ama çoğunlukla akşam ve gece aktif oldukları görülür. Sığınak olarak kaya aralıkları, ağaç kovukları, taş yığınları ya da başka hayvanların terk ettikleri inleri kullanır.
Çiftleşme zamanının dışında yalnız yaşarlar. 10 ila 40 dönüm büyüklüğünde bir bölgenin içerisinde hareket ederler. Bu bölgelerinin sınırını anal bezelerinden gelen kokulu bir sıvı ile işaretlerler.

Av Yöntemi ve Beslenmesi
Kakımlar genelde avladıkları fare, keme, tavşan ve sivri fare gibi küçük memeliler ile beslenirler. Ayrıca kuş, kertenkele, balık ve böcek de avlarlar.
Avı hava kararırken başlamayı tercih eder. Kurbanlarını bulmak için özellikle duyma ve koku alma duyularını kullanır ve bunun için sık sık arka ayaklarının üstünde ayağa kalkarak dikilir. Bir kurban bulduğunda usulca yanaşıp aniden o hayvanın üzerine atlar, ensesini ısırarak öldürür ve sonra onu sığınağına taşır.
Eskiden kakımlar kurbanlarının kanını emdiği söylenirdi, ama bu doğru değildir.

Üreme ve Ömür
İlkbaharın sonuna, yazın başına doğru çiftleşme zamanları başlar. Ancak dişinin karnındaki döllenmiş yumurtacık ancak bir sene sonra mart ayında, rahim duvarına yerleşip gelişmeye başlar. Böylece asıl gebelik süresi sırf bir ay olmasına rağmen, doğum çiftleşmekten 13 ay sonra gerçekleşir. 3-18 (ortala 6-9) yavru dünyaya getirirler. 6 hafta boyunca emzirilirler. Dişiler erkeklerden daha erken ergenleşir. Erkekler ancak bir yıl sonra üreyebilir bir olgunluğa ulaşır.
Kakımlar aslında 7 yaşına varabilir ama doğada çok düşmanları olduğu için çoğunlukla 1-2 yıldan fazla yaşayamaz. Başlıca düşmanları yırtıcı kuşlar, kızıl tilki ve porsuklardır.
bazen ise 6 yıl bile yaşayabilirler bu çoğunlukla doğu ülkelerde olur ve sahipleri iyi beslerse yaşama şansları yüksek olur.

Kalıcı Bağlantı Yorum (0) Yorum yaz! Arkadaşına Gönder!

0 yorum yazılmıştır